Pelet je revolucionarno, ekološki prihvatljivo, bio obnovljivo gorivo, koje je u poslednjih desetak godina ušlo u masovnu upotrebu. Prednosti peleta kao ogrjevnog materijala odavno su prepoznala industrijska postrojenja, a sve je više u upotrebi i u domaćinstvima. Razlozi za popularnost peleta su brojni, a potražnja za kvalitetnim peletom ne jenjava.

Proizvodnja peleta je biznis koji ima ogroman potencijal. Kako bi se stupilo u proizvodnju potrebna je kupovina osnovne opreme za sušenje i presovanje drveta. U proizvodnom ciklusu biće vam potrebna i mašina za pakovanje peleta, kako biste cijeli proces finalizovali u vlastitoj režiji. Nabavka opreme košta svega par hiljada evra, a investirani novac će vam se vratiti u kratkom vremenskom roku.

Šta je pelet?

Pelet je ogrjevni materijal koji ima visoku kalorijsku vrednost. Gori ujednačeno i daje ravnomjernu i intenzivnu toplotu cijelim tokom gorenja. Ima cilindrični oblik, prečnika od 4 do 12mm, a dug je od 10 do 30mm. Male dimenzije i valjkast oblik komadića peleta čine ovaj ogrjevni materijal jednostavnim za pakovanje uz pomoć mašina za pakovanje peleta, baš kao i za skladištenje.

Pelet se pravi od otpadaka drveta. Svi opiljci, prašina i komadići drveta koji ostaju nakon obrade u drvnoj industriji, mogu se upotrijebiti za proizvodnju peleta. Drvni otpad se prvo usitnjava i drobi, a zatim se suši, kako bi izgubio vlagu. U posebnim mašinama, peletirkama, na visokim temperaturama, drvo otpušta supstancu zvanu lignin. Lignin deluje kao lijepak, vezivno tkivo, koji spaja komadiće drveta u prepoznatljive cilindrične oblike peleta.

Pelet se pravi od svih vrsta drveta i najčešće je mješovitog sastava. Kako bi se postigle maksimalne performanse, neophodno je pri proizvodnji ispoštovati udio tvrdog i mekog drveta. Tako se pelet može proizvoditi od graba, jele, jasena, hrasta i bukve.

Bukvin pelet je najkvalitetniji na tržištu, jer prilikom proizvodnje nije neophodno dodavati hemijske preparate. Bukva u sebi sadrži najveći procenat lignina, te sama formira komadiće peleta. Čist bukvin pelet je 100% prirodan, za njim vlada najveća potražnja, a ujedno ga je i najteže pronaći na tržištu. Stoga, ako razmišljate o pokretanju vlastite proizvodnje peleta, pelet od drveta bukve bi bio prava investicija.

Kako se proizvodi pelet?

Otpad drvne industrije (izuzev korijenja i kore, koje se ne koriste u proizvodnji peleta) se prvo usitnjava i drobi, dok se ne dobije prah čije čestice nisu veće od 3mm.

Kako bi pelet gorio ujednačeno, drvo se mora osušiti i lišiti vlage. Procenat vlage u peletu treba da bude od 13 do 15%. Kada se drvo poloći u sušaru procenat vlage je oko 60%, da bi se nakon sušenja sveo na svega 10%. Sušenje se vrši na visokim temperaturama, u cikličnim mašinama, gde drvo otpušta lignin i povezuje se u komadiće peleta. Nakon sušenja dobija se finalni proizvod, te slijedi hlađenje, gde pelet gubi još 3-4% vlage.

Osušen i ohlađen pelet se pakuje uz pomoć mašina za pakovanje peleta. Pelet se pakuje u poliuretanske vreće, koje spriječavaju prodor spoljašnje vlage, koja bi uticala na performanse ovog ogrjevnog materijala. Mašina za pakovanje peleta pripada mašinama za pakovanje u otvorene vreće, čiji je rad automatizovan. Pelet se pakuje u vreće od 50kg, za domaćinstva, i vreće od 250kg, za industrijska postrojenja.

Karakteristike kvalitetnog peleta

Pelet se kao ogrjevni materijal koristi u čitavom svijetu, a sve je popularniji u Evropi i Americi, gdje se njegova upotreba iz godine u godinu umnogostručuje. Zašto?

Pelet je ekološki ogrjevni materijal, ma koliko paradoksalno zvučalo. Loženjem peleta čuvate životnu sredinu, jer sagorijevanjem ovog ogrjevnog materijala nastaje ista količina CO2 kao količina koju je drvo koristilo tokom svog rasta.
Dim koji nastaje loženjem peleta nije toksičan.
Loženjem peleta iskorištava se čak 90% čvrste materije, dok je kod ostalih ogrjevnih materijala maksimalna iskoristivnost 70%.
Kvalitetan pelet ostavlja minimalnu količinu pepela u kotlu. Kotlove nije neophodno svakodnevno čistiti, kao što je slučaj sa loženjem cjepanica ili uglja.
Loženjem peleta ne pravite kompromis po pitanju toplote. Gori ujednačeno i intenzivno zagrijava vaš dom tokom svih faza sagorijevanja.
Pelet se loži u posebnim kotlovima, koji su namjenjeni isključivo za ovaj ogrjevni materijal. Rad kotlova za pelet je automatizovan i moguće ih je unaprijed podesiti. Mašina sama dosipa potrebnu količinu peleta, a vaš dom je uvijek topao.
Loženje peleta ne zahteva da posjedujete klasični odžak, koji ima „cug“ koji izvlači dim napolje. Dovoljna je obična cijev.
Pelet je najekonomičnije gorivo na tržištu, jer mala količina daje istu toplotnu energiju, kao znatno veće količine drugih ogrjevnih materijala. Jedna tona peleta menja 500 litara lož ulja, 4900 kWh električne energije ili 450kg plina.

Ako planirate da pokrenete vlastitu proizvodnju peleta imajte na umu da je kvalitetan pelet napravljen od drveta, bez dodavanja hemijskih supstanci. Pri njegovoj proizvodnji ne koristi se kora i korijen drveta, a finalni produkt je svijetle boje, glatke površine, miriše na drvo i ne osipa se pod prstima. Proizvodnjom kvalitetnog peleta vaša investicija će se isplatiti i umnogostručiti za samo jednu grejnu sezonu.

(AUTOR: Vladimir Jakšić)